به گزارش خبرگزاری سلامت، کیتهای آزمایشگاهی یکی از مهمترین ابزارهای تشخیص و کنترل بیماریها در نظام سلامت هستند. پزشکان برای شناسایی دقیق بیماریها، بررسی وضعیت بدن و انتخاب روش درمان مناسب، به نتایج آزمایشهای مختلف نیاز دارند. این کیتها در آزمایش خون، ادرار، تشخیص عفونتها، بیماریهای قلبی، دیابت و حتی سرطان نقش اساسی دارند. بدون وجود تجهیزات و کیتهای مناسب، روند درمان بیماران با مشکل جدی روبهرو میشود.
اهمیت کیتهای آزمایشگاهی در سرعت تشخیص بیماری بسیار زیاد است. بسیاری از بیماریها اگر در مراحل اولیه شناسایی شوند، قابل درمان یا کنترل هستند. کیتهای آزمایشگاهی باعث میشوند پزشکان بتوانند در کوتاهترین زمان ممکن اطلاعات دقیقی از وضعیت بیمار به دست آورند. این موضوع بهویژه در بیماریهای خطرناک و واگیردار اهمیت بیشتری دارد.
کمبود کیتهای آزمایشگاهی میتواند جان بیماران را به خطر بیندازد. زمانی که بیمار نتواند آزمایشهای ضروری را انجام دهد، تشخیص بیماری دیرتر صورت میگیرد و درمان نیز به تعویق میافتد. در برخی موارد، این تأخیر ممکن است باعث پیشرفت بیماری و کاهش شانس بهبودی بیمار شود.
کیتهای تشخیصی به ندرت یافت میشود در حالیکه بیماران مبتلا به بیماریهای مزمن مانند دیابت، مشکلات کلیوی یا بیماریهای قلبی نیازمند آزمایشهای مداوم هستند. کمبود کیتهای آزمایشگاهی برای این بیماران خطرات زیادی ایجاد میکند زیرا پزشکان بدون نتایج دقیق آزمایش نمیتوانند وضعیت بیمار را بهدرستی بررسی کنند یا داروها را تنظیم کنند.
«احمد مهری» کارشناس علوم آزمایشگاهی در این زمینه می گوید: یکی از خطرات کمبود کیتهای آزمایشگاهی، افزایش خطاهای پزشکی است. زمانی که امکانات تشخیصی کافی وجود نداشته باشد، احتمال اشتباه در تشخیص بیماری بیشتر میشود. این مسئله میتواند منجر به تجویز داروهای نامناسب یا درمانهای اشتباه شود که سلامت بیمار را تهدید میکند.
فشار بر مراکز درمانی و آزمایشگاهی
وی ادامه می دهد: کمبود این کیتها همچنین فشار زیادی بر مراکز درمانی و آزمایشگاهها وارد میکند. وقتی تعداد کیتها محدود باشد، آزمایشگاهها مجبور میشوند برخی آزمایشها را با تأخیر انجام دهند یا بیماران را در صف انتظار قرار دهند. این شرایط باعث افزایش نگرانی بیماران و خانوادههای آنها میشود با توجه به تراکم جمعیت در استان تهران تولید و تأمین مداوم کیتهای آزمایشگاهی برای مراکز بسیار ضروری است و بیماران نیز به دلیل کمبود این کیت ها نگرانتر شدهاند.
خطرات کمبود کیتهای آزمایشگاهی همراه با افزایش خطاهای پزشکی
«نیلوفر مرادی» مدیر یک آزمایشگاه در این زمینه میگوید: کمبود کیت آزمایشگاهی نه تنها سرعت انجام آزمایشها را پایین میآورد بلکه تشخیص درست را هم گاهی دچار اختلال میکند. به علاوه اینکه کیتها گران است و راحت هم به دست نمیآید.
وی ادامه میدهد: شاید آزمایشگاههای کوچک بتوانند خود را سر پا نگه دارند، ولی آزمایشگاههای بزرگ وابسته به کیتهای خارجی هستند. همچنین تعرفههای آزمایشگاهی غیر واقعی است و متاسفانه به آزمایشگاهها نه به عنوان مرکز سلامت و مرکز تشخیص بیماریها بلکه به عنوان یک بنگاه اقتصادی نگاه میشود.
مرادی میگوید: دستگاههای مهم آزمایشگاه فقط با کیتهای خاص خودشان کار میکنند ما هم کیت نداریم و ناچاریم که دستگاه را خاموش کنیم. به همین دلیل کیفیت آزمایشها پایین آمده است. در حالیکه متاسفانه تعداد کمی کیت به دستمان میرسد. چهار دستگاه تخصصی ما خاموش است و با این وضعیت بیماران دچار مشکل میشوند چرا که ما نمیتوانیم تشخیص سریع و درست بدهیم. این موضوع برای پزشک و بیمار استرس ایجاد میکند، چون یک بیمارستان قلب توانایی انجام یک تست ساده را ندارد و متاسفانه نه کسی صدای ما را میشنود و نه راه به جایی داریم. به همین دلیل ممکن است گاه بیمار اورژانسی مرخص شود.
افزایش کیتها بین ۳ تا ۱۱ برابر
همانظور که پیش تر «میرمجید مصلایی» رئیس انجمن آزمایشگاههای پزشکی استان تهران با اشاره به وجود حدود یکهزار آزمایشگاه در این استان گفت: از چند سال پیش زمزمه حذف ارز ترجیحی برای کیت مطرح شد، شرکتهای وارد کننده کیتهای مصرفی، قیمت کیتهای خود را ۳ تا ۱۱ برابر افزایش دادند.
وی افزود: قرار شد این پرداخت مابه تفاوت به صورت ریالی از وزارت بهداشت به آزمایشگاه ها پرداخت شود اما اکنون بعد از حدود ۲ سال این عملی نشده و یک ریال هم از این مورد به آزمایشگاهها پرداخت نشده و در سال جاری هم پرداخت نخواهد شد در حالیکه از پاییز ۱۴۰۳ با حذف ارز ترجیحی هزینههای آزمایشگاهها به شدت افزایش پیدا کرد و با اینکه نامه نگاری های زیادی برای این موضوع با مراجع مختلف داشتیم اما این مشکل حل نشده است.
مصلایی با تاکید بر کمبود شدید نقدینگی در آزمایشگاهها برای تامین کیت های تشخیصی، افزود: اکنون بسته شدن مرزهای هوایی باعث شده بسیاری آزمایشات تخصصی به دلیل نبود کیتهای تخصصی در آزمایشگاهها انجام نشود.
رئیس انجمن آزمایشگاهی استان تهران با اشاره به اینکه بالا بودن قیمت کیتها و عدم توازن با تعرفه خدمات آزمایشگاهی در قبل از دوران جنگ نیز در انجام آزمایشگاههای تخصصی تاثیرات منفی گذاشته بود، تصریح کرد: تستهای آزمایشگاهی داریم که هزینهاش از نرخ تعرفه مشخص شده بالاتر است و امکان انجام ندارند.
در نهایت، کیتهای آزمایشگاهی بخش جداییناپذیر از نظام درمان و سلامت هستند. کمبود آنها نهتنها روند تشخیص و درمان را مختل میکند، بلکه میتواند سلامت و جان بیماران را به خطر اندازد. توجه به تأمین این تجهیزات، سرمایهگذاری در تولید و توزیع عادلانه آنها، نقش مهمی در حفظ سلامت جامعه و کاهش مشکلات درمانی دارد.
منبع
